Citroën Saxo VTS bestaat 30 jaar: jammer dat ze dit niet meer maken…

Van AX naar Saxo

Wie de Saxo VTS wil begrijpen, moet terug naar de Citroën AX. Dat model verscheen in 1986 en zette de toon in het segment van lichte, sportieve hatchbacks. Uitvoeringen als de AX Sport en AX GTi stonden bekend om hun directe stuurgedrag en gunstige verhouding tussen vermogen en gewicht. In 1996 nam de Saxo het stokje over als instapmodel binnen het gamma. Al snel verscheen de Saxo VTR met een 1,6-liter motor en 66 kW (90 pk). Niet veel later volgde de Saxo VTS, die gezien kan worden als de opvolger van de AX GTi. Deze versie kreeg een 1,6-liter 16-kleppenmotor met 88 kW (120 pk), waarmee hij zich duidelijk onderscheidde.

Donato Coco

Het ontwerp van de Saxo kwam van Donato Coco, terwijl Gilles Vidal verantwoordelijk was voor de sportieve VTS-variant. Hij gaf de auto subtiele aanpassingen, zoals bredere wielkasten en aangepaste bumpers, die het geheel net wat gespierder maakten zonder overdreven te ogen.

Lichtgewicht met serieuze prestaties

Op het eerste gezicht oogt de Saxo VTS vrij ingetogen. Details zoals een 16V-logo, een verchroomde uitlaat en specifieke velgen verraden zijn sportieve karakter, maar blijven bescheiden. Onder de motorkap schuilt echter een motor die 88 kW (120 pk) levert en graag toeren maakt. Met een gewicht van slechts 935 kilogram en een handgeschakelde vijfbak met korte verhoudingen levert dat sterke prestaties op. De sprint naar 100 km/u duurt minder dan negen seconden en de topsnelheid ligt rond de 205 km/u.

Toch zit de kracht vooral in het onderstel. De voorkant stuurt scherp en direct, terwijl de achterkant zich speels gedraagt, zeker op bochtige wegen. Dat maakt de auto verrassend effectief, zelfs tegenover grotere en sterkere modellen. Geventileerde schijfremmen voor zorgen daarbij voor voldoende remkracht.

16-kleppenmotor

Door de jaren heen bleef de Saxo VTS zich ontwikkelen. In 1997 werd het aanbod uitgebreid en kreeg de 16-kleppenmotor opnieuw de naam ‘16V’. Tegelijkertijd werd de VTS-aanduiding ook gebruikt voor minder krachtige varianten. Zo verschenen er uitvoeringen met 55 kW (75 pk), 66 kW (90 pk) en 74 kW (100 pk), waarmee Citroën een breder publiek wilde aanspreken dat vooral viel voor het uiterlijk en het onderstel, zonder per se maximale prestaties te zoeken.

In 1999 volgde een facelift. De voorkant kreeg een moderner uiterlijk met nieuwe koplampen en een aangepaste grille. De herkenbare basis bleef, maar het model oogde frisser. De productie liep door tot 2003, waarna de Citroën C2 het overnam, eveneens met een sportieve VTS-versie.

Een vaste waarde in de autosport

Kort na zijn introductie liet de Saxo VTS zien wat hij kon in de autosport. Hij werd ingezet in rally, rallycross, circuitraces en zelfs op ijs. Citroën Sport bouwde een compleet platform rondom het model, met competities zoals de Saxo Cup en Saxo Challenge. Opvallend is dat vaak gebruik werd gemaakt van de standaard motor, wat veel zegt over de basis van de auto. Het model bleek een ideale leerschool voor jong talent. Diverse coureurs begonnen hun carrière met de Saxo VTS, waaronder Yoann Bonato en Marc Amourette. Een hoogtepunt volgde in 2001, toen Sébastien Loeb en Daniel Elena de titel pakten in het Junior WRC met een Saxo Super 1600. Daarmee werd de reputatie van het model definitief gevestigd.

Nog altijd geliefd

Ook nu is de Saxo VTS nog steeds een gewild verzamelobject. Goede exemplaren zijn schaars en worden actief gezocht door liefhebbers. Tegelijkertijd duikt het model nog regelmatig op in rally’s. Het recept smaakt dus nog altijd naar meer. Citroën, als je meeleest… Misschien is het tijd voor een remake van het origineel? Wij doen alvast een voorzetje…